Sywert: in de tent of buiten?
Sywertgate
Minister De Jonge gaat nat
The smoking gun
Waar komt die uitdrukking vandaan?
Lyndon B. Johnson zei het het eerst
Texaan met rake spreuken
Iets met urine en een laars
Nederlanders en hun Engels
I fok horses
Golden Showers
You are true
De Walrus en Winston Churchill
Goede dag, goodbye!
I hate you welcome
Spring es!
Death or the Gladioli
Running after the facts
It's the same song
One swallow does not make a summer
That's another cook
I always get my sin
Overbodig Engels
Op-en-top Nederlands
Inside the tent p i s s i n g out: Nederlanders die Engelse kreten gebruiken
(1/24)
Sywert: in de tent of buiten?

Hij kwam in het nieuws vanwege Sywertgate: de Engelse uitspraak die de vraag stelt of je een 'zeur' als Sywert van Lienden liever buiten je tent hebt staan terwijl hij naar binnen urineert, of binnen, met zijn straal naar buiten gericht.

Inside the tent p i s s i n g out: Nederlanders die Engelse kreten gebruiken
(2/24)
Sywertgate

De retorische vraag - want, natuurlijk, niemand wil ondergeplast worden door Sywert - kwam naar voren in de discussie of de overheid in april 2020 nu wel of niet voor miljoenen aan mondkapjes van de spraakgrage BN'er zou moeten kopen. Een deal die achteraf nogal controversieel was.

Inside the tent p i s s i n g out: Nederlanders die Engelse kreten gebruiken
(3/24)
Minister De Jonge gaat nat

Zoals nu blijkt uit een artikel in de Volkskrant, kwam het argument over de tent en de urine van de toenmalige Minister van Volksgezondheid, Hugo de Jonge. Hoewel hij het later altijd heeft ontkend, bemoeide de CDA-minister zich dus wel degelijk met de mondkapjesdeal en ging hij daarmee buiten zijn boekje.

Inside the tent p i s s i n g out: Nederlanders die Engelse kreten gebruiken
(4/24)
The smoking gun

Om uit te leggen dat de overheid beter voor 100 miljoen twijfelachtige maskertjes kon kopen dan klaagtweets van Sywert van Lienden over Volksgezondheid te moeten lezen, zei De Jonge: "Je kunt die Sywert beter inside pi*sing out hebben dan outside pi*sing in."

De app van de minister is, zoals ze zeggen, een 'smoking gun': een heterdaadje.

Inside the tent p i s s i n g out: Nederlanders die Engelse kreten gebruiken
(5/24)
Waar komt die uitdrukking vandaan?

Maar hoe komt de minister bij zo'n uitspraak? En wat zijn andere opvallende Engelse kreten die we van bekende Nederlanders hebben gehoord?

Inside the tent p i s s i n g out: Nederlanders die Engelse kreten gebruiken
(6/24)
Lyndon B. Johnson zei het het eerst

De frase over de tent is volgens historici voor het eerst uitgesproken door de Amerikaanse president Lyndon B. Johnson. Hij was president van 1963 tot 1969, tussen Kennedy en Nixon in.

Inside the tent p i s s i n g out: Nederlanders die Engelse kreten gebruiken
(7/24)
Texaan met rake spreuken

Johnson stond bekend om zijn kleurrijke taalgebruik. Zo zei hij het volgende om te beschrijven hoe dom hij een bepaalde persoon vond: "He wouldn't know how to pour piss out of a boot if the instructions were printed on the heel."

Inside the tent p i s s i n g out: Nederlanders die Engelse kreten gebruiken
(8/24)
Iets met urine en een laars

Ofwel, de persoon in kwestie zou nog niet weten hoe plas uit een laars te gieten als de instructies op de hiel stonden geschreven. Typisch iets voor een Texaanse cowboy als Johnson om dat te zeggen.

Inside the tent p i s s i n g out: Nederlanders die Engelse kreten gebruiken
(9/24)
Nederlanders en hun Engels

Dat was heel gevat van Hugo de Jonge, om die zin van Lyndon Johnson te gebruiken. Ook al had hij Sywert beter buiten de tent kunnen laten. Er zijn echter ook zat bekende Nederlanders die uit de bocht vliegen als ze hun ideeën in het Engels over willen brengen. Hier een paar voorbeelden.

Inside the tent p i s s i n g out: Nederlanders die Engelse kreten gebruiken
(10/24)
I fok horses

Om in de jaren '60 te blijven, hebben we hier een van de pijnlijkste taalfouten ooit door een Nederlander in het Engels gemaakt. Minister Joseph Luns van Buitenlandse Zaken maakte een praatje met de Amerikaanse president John F. Kennedy en vertelde hem dat hij een paardenfokker was. "I fok horses," zei hij, waarop Kennedy verbaasd uitriep: "Pardon?!" En Luns zei: "Yes, paarden."

Inside the tent p i s s i n g out: Nederlanders die Engelse kreten gebruiken
(11/24)
Golden Showers

Als we het over plas hebben, dan weten we over voormalig Europees commissaris Frits Bolkestein ook nog wel een mooie. De VVD'er vond in 2010 dat er te veel geld van rijke EU-landen naar minder rijke EU-landen ging. Hij omschreeft die geldstroom herhaaldelijk als 'golden showers' - een term die in het Engels een heel andere betekenis heeft dan Bolkestein bedoelde. (We gaan het hier niet uitleggen, google het maar!)

Inside the tent p i s s i n g out: Nederlanders die Engelse kreten gebruiken
(12/24)
You are true

Dichterbij huis hebben we de huidige premier Rutte. Volgens Trouw ergeren veel Nederlanders zich aan de Engelse uitspraak van de minister-president. Ook zijn vocabulaire schiet soms te kort. Zo antwoordde hij een keer op een vraag van een journalist: "You are true." Dat slaat nergens op, zo legt Trouw uit, want het is een te letterlijke vertaling van "je hebt gelijk."

Inside the tent p i s s i n g out: Nederlanders die Engelse kreten gebruiken
(13/24)
De Walrus en Winston Churchill

Pieter Sjoerds Gerbrandy, de man met de grote snor, was premier van het Nederlandse kabinet in Londen tijdens de Tweede Wereldoorlog. Je zou dus denken dat zijn Engels heel verfijnd moet zijn geweest. Maar dat was het niet, weet Historiek te vertellen.

(Foto: Nationaal Archief via Wikimedia)

Inside the tent p i s s i n g out: Nederlanders die Engelse kreten gebruiken
(14/24)
Goede dag, goodbye!

Toen hij de Britse premier Winston Churchill voor de allereerste keer ontmoette, schijnt hij gezegd te hebben: "Goodbye Mr. Churchill!" Waarop Churchill droog reageerde: "Well, this is the shortest meeting I ever had."

Inside the tent p i s s i n g out: Nederlanders die Engelse kreten gebruiken
(15/24)
I hate you welcome

Historiek heeft nog meer anekdotes over Gerbrandy. Op een dag zou hij Engelse regeringsleiders (waaronder waarschijnlijk Churchill) welkom geheten hebben in Delft met de volgende woorden: "I hate you welcome in this town where all the Oranges are buried."
Ofwel: "Ik haat u. Welkom in deze stad, waar allemaal sinaasappels begraven zijn."

Inside the tent p i s s i n g out: Nederlanders die Engelse kreten gebruiken
(16/24)
Spring es!

Tenslotte vertelt Historiek het verhaal over de keer dat Gerbrandy en Churchill samen een wandeling maakten in het park. Churchill zou gezegd hebben: "Ah, Spring is in the air." Waarop Gerbrandy verbaasd antwoordde: "Why should I?"

Inside the tent p i s s i n g out: Nederlanders die Engelse kreten gebruiken
(17/24)
Death or the Gladioli

Ze noemen het ook wel Vangalismen: de Engelse taaluitvindingen van voetbalcoach Louis van Gaal. Saskia de Boer heeft er zelfs een boekje over geschreven: 'Death or the Gladioli,' naar een van zijn bekende uitspraken.

Inside the tent p i s s i n g out: Nederlanders die Engelse kreten gebruiken
(18/24)
Running after the facts

RTL Nieuws maakte een keer een top tien van het beste Louis van Gaal-Engels. Om te zeggen dat de drie punten van een overwinning binnen waren, zei hij - te letterlijk - "The three points are inside." En om uit te leggen dat het team "achter de feiten aanliep," zei hij: "We are running after the facts."

Inside the tent p i s s i n g out: Nederlanders die Engelse kreten gebruiken
(19/24)
It's the same song

Van Gaals uitspraken dateren uit de tijd dat hij trainer was bij Manchester United. Zoals we toen leerden, werken Nederlandse gezegden soms wel in het Engels, maar vaak ook niet. "Het is weer hetzelfde liedje," wilde Van Gaal zeggen, en het kwam er zo uit: "It's again the same song." Maar het ging toch over voetbal?

 

Inside the tent p i s s i n g out: Nederlanders die Engelse kreten gebruiken
(20/24)
One swallow does not make a summer

En die van de zwaluw die geen zomer maakt, die snapten ze in het Engels ook niet. "One swallow does not make a summer." Om te beginnen kennen ze het hele spreekwoord niet, en daarbij is het Engelse woord voor 'zwaluw' ook te interpreteren als het woord 'slikken'.

Inside the tent p i s s i n g out: Nederlanders die Engelse kreten gebruiken
(21/24)
That's another cook

Zoals RTL Nieuws zich ook weet te herinneren, werd Van Gaal een keer na een wedstrijd gevraagd wat hij dacht over de volgende match op de kalender. "That's another cook," zei hij. Ofwel: "Dat is andere koek." De Engelsen snapten er niks van. Uiteindelijk zei de trainer: "Different level," om het op die manier dan maar duidelijk te maken.

Inside the tent p i s s i n g out: Nederlanders die Engelse kreten gebruiken
(22/24)
I always get my sin

Dit soort geinige Nederlandse uitspraken komen zo vaak voor, dat er verschillende boeken vol mee staan. Naast 'Death or the Gladioli' van Saskia de Boer is er ook 'I Always Get My Sin' van Maarten Rijkens. Speciaal voor de mensen die willen zeggen: "Ik krijg altijd mijn zonde" in plaats van "ik krijg altijd mijn zin."

Inside the tent p i s s i n g out: Nederlanders die Engelse kreten gebruiken
(23/24)
Overbodig Engels

En voor de mensen die helemaal niet houden al die Engelse frasen in het Nederlands, zoals 'smoking gun,' 'inside the tent,' en andere hippe of managementtaal, is er ook een boek om lekker te hate-scrollen (ofwel: boos te lezen).

Inside the tent p i s s i n g out: Nederlanders die Engelse kreten gebruiken
(24/24)
Op-en-top Nederlands

De 'Woordenlijst overbodig Engels' getiteld 'Op-en-top Nederlands' van Frens Bakker, Paul Uljé en Dick van Zijderveld heeft bijna 7000 Engelse leenwoorden waar ook een Nederlands alternatief voor mogelijk is.

Más para ti